Orta Doğu’da barış umutları emtia piyasalarını etkiledi. Petrol fiyatları düşerken, değerli metaller ve bazı baz metallerde yükseliş yaşandı. Tarım emtiaları ise karışık bir seyir izledi.
Orta Doğu’da kalıcı barışın sağlanabileceği yönündeki iyimserlik, enerji fiyatlarındaki savaş primini azalttı. Petrol fiyatlarındaki geri çekilme, küresel enflasyon baskılarının hafifleyebileceği beklentilerini güçlendirdi. Analistler, barış ihtimalinin sadece petrol değil, navlun, gübre ve diğer emtia maliyetlerindeki risk primlerini de düşürebileceğini belirtti.
ABD’de açıklanan makroekonomik veriler de yatırımcıların gündemindeydi. Nisan ayında tarım dışı istihdam 115 bin kişi artarken, işsizlik oranı yüzde 4,3’te sabit kaldı. Ortalama saatlik kazançlar aylık yüzde 0,2, yıllık ise yüzde 3,6 yükseldi.
Bu veriler, iş gücü piyasasının direncini koruduğunu gösterdi. Ücret artışlarındaki sınırlı seyir, enflasyon baskılarının kontrol altında kalabileceği değerlendirmelerini destekledi. Analistler, ABD istihdam verilerinin sert yavaşlama endişelerini sınırladığını, ancak ılımlı ücret artışlarının Fed’in faiz indirimi beklentilerini tamamen ortadan kaldırmadığını belirtti.
Değerli metaller, ABD-İran savaşının sona erebileceği beklentileriyle petrol kaynaklı enflasyon endişelerinin hafiflemesi ve dolar endeksinin zayıflamasıyla paladyum hariç pozitif seyretti. Geçen hafta ABD-İran anlaşmasına yönelik iyimserlik, enerji kaynaklı enflasyon ve yüksek faiz endişelerini azalttı.
Gümüşün ons fiyatı, hem değerli metal hem de sanayi metal olması nedeniyle dolar endeksindeki geri çekilme ve risk iştahındaki toparlanmadan daha güçlü destek buldu. Bu gelişmelerle gümüş yüzde 6,5, platin yüzde 3,6 ve altın yüzde 2,2 artış gösterdi. Paladyum ise yüzde 2,3 geriledi.
Baz metaller, Orta Doğu’da gerilimin azalabileceği beklentileriyle risk iştahının toparlanması ve dolar endeksindeki zayıflamaya rağmen ürün bazlı arz-talep gelişmelerine göre karışık bir seyir izledi. Bakır fiyatları, jeopolitik rahatlama ve uzun vadeli talep görünümüyle en güçlü yükselişi kaydetti. Alüminyum, çinko ve kurşundaki artışlarda risk iştahındaki toparlanma etkili oldu.
Nikel, Endonezya kaynaklı yüksek üretim ve küresel arz görünümündeki rahatlama nedeniyle arz fazlası endişeleriyle negatif ayrıştı. Geçen hafta bakır yüzde 5,4, çinko yüzde 2,6, alüminyum yüzde 1,9 ve kurşun yüzde 1,1 artarken, nikel yüzde 2,4 geriledi.
Brent petrol, ABD ile İran arasında anlaşma sağlanabileceği ve Hürmüz Boğazı’ndan petrol sevkiyatının normale dönebileceği beklentileriyle değer kaybetti. Savaş ve arz kesintisi riskinin azalması, petrol fiyatlarındaki jeopolitik primin geri alınmasına yol açtı. Haftalık bazda Brent petrolün varil fiyatı yüzde 8,1 gerilerken, doğal gaz fiyatı yüzde 0,3 arttı.
Tarım emtialarında arz ve talep dengesindeki değişimler ürün bazlı ayrışmalara neden oldu. Pirinç fiyatları, vadeli piyasalardaki pozisyonlanma ve arz beklentileriyle desteklendi. Buğday ve mısır fiyatlarındaki düşüşte, ABD’de ekim ilerleyişinin iyi gitmesi ve yatırımcıların pozisyon azaltması etkili oldu.
ABD Tarım Bakanlığı verilerine göre, mısır ve soya ekimleri beş yıllık ortalamaların üzerinde seyrediyor. Bu durum, arz endişelerini sınırlayarak buğday ve mısır fiyatları üzerinde baskı oluşturdu. Pirinçte yüzde 8,7, soya fasulyesinde yüzde 0,3 artış görülürken, buğdayda yüzde 2,8 ve mısırda yüzde 1,9 düşüş yaşandı.
Kakao fiyatları, fonların kısa pozisyon kapatmaları sonucu oluşan alımlarla sert yükseldi. Batı Afrika’da yeni sezon üretimine ilişkin endişeler de fiyatlamaları destekledi. Kahve fiyatları ise Brezilya’nın 2026-2027 sezonu kahve mahsulünün elverişli hava koşulları ve üretici bakım faaliyetleri sayesinde önceki sezona göre yüzde 11,5 artması beklentisiyle geriledi. Dünyanın en büyük kahve üreticisi Brezilya’da rekolte beklentilerinin güçlenmesi, fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) verilerine göre, küresel gıda fiyat endeksi nisanda aylık yüzde 1,6 artarak 130,7 puana çıktı. Bitkisel yağ fiyatlarındaki artış belirleyici olurken, tahıl fiyatlarındaki yükseliş sınırlı kaldı. Pamukta yüzde 0,6 artış yaşanırken, kahvede yüzde 4,3 ve şekerde yüzde 1,7 düşüş görüldü. Kakaonun ton başına fiyatı ise haftayı yüzde 17,9 artışla tamamladı.
