Güneydoğu Anadolu’dan yılın ilk 3 ayında 164 ülkeye 871 milyon dolarlık hububat ihracatı yapıldı. En çok artış ayçiçeği tohumu yağında görülürken, Irak en büyük pazar oldu.
Güneydoğu Anadolu İhracatçı Birlikleri (GAİB) verilerine göre, bu yılın ilk üç ayında 164 ülkeye 1 milyon 79 bin 887 ton ürün gönderildi. Bu ihracattan 871 milyon 282 bin dolar gelir elde edildi.
Söz konusu dönemde en fazla satış yapılan ve geçen yıla göre en çok artış gösteren ürün ayçiçeği tohumu yağı oldu. Ancak, Orta Doğu’daki savaşlar nedeniyle bölgeye yapılan ihracat yüzde 20,8 azalarak 340 milyon 701 bin dolara düştü.
İlk çeyrekte Afrika ülkelerine yapılan ihracat yüzde 20,9, Amerika kıtası ülkelerine yapılan ihracat ise yüzde 22,9 oranında artış gösterdi. Bu dönemde en çok ihracat yapılan ülke 192 milyon 774 bin dolarla Irak olarak kayıtlara geçti.
Güneydoğu Anadolu Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Celal Kadooğlu, Orta Doğu’daki gelişmelerin enerji ve lojistik dengelerini yeniden şekillendirdiğini belirtti. Hürmüz Boğazı’ndaki risklerin artması ve enerji arz güvenliğindeki belirsizliklerin Türkiye’nin lojistik merkez olma potansiyelini güçlendirdiğini ifade etti.
Kadooğlu, küresel tarım piyasalarında ihracatçılar üzerinde baskı oluşturan unsurların bir süre daha devam etmesini beklediklerini söyledi. Karadeniz havzasındaki güçlü üretim beklentileriyle birlikte fiyat odaklı rekabetin artacağını öngördü. Bu durumun buğday unu, makarna ve ayçiçeği yağı gibi temel ürünlerde daha belirleyici olacağını vurguladı.
Enerji, gübre ve lojistik maliyetlerindeki artışların üretim maliyetlerine yansıdığını belirten Kadooğlu, bunun sadece ihracat fiyatlarını değil, ticaretin kontrat yapısını, risk iştahını ve pazar tercihlerini de etkilediğini dile getirdi. Bu nedenle mevcut dönemin, jeopolitik bir kırılma olmanın ötesinde, fiyatlama davranışlarından tedarik zincirlerine, rekabet dengelerinden üretim planlamasına kadar uzanan çok katmanlı bir dönüşüm süreci olarak değerlendirilmesi gerektiğini ekledi.
