ABD’nin İran teklifini reddetmesi, yüksek enflasyon verileri ve ABD-Çin zirvesi emtia piyasalarında değerli metalleri düşürürken, enerji fiyatlarını artırdı.
Emtia piyasaları geçen hafta ABD’nin İran’ın ateşkes teklifini kabul etmemesiyle Orta Doğu’daki gerilimin artması, ABD enflasyon verilerinin beklentileri aşması ve ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasındaki zirvenin sonuçlarıyla yön buldu. Bu gelişmeler değerli metallerde satış baskısı oluştururken, enerji ve bazı tarım ürünlerinde yükseliş yaşandı. Hürmüz Boğazı’ndaki belirsizlikler ve küresel arz endişeleri, piyasaların ana gündem maddeleri arasında yer aldı.
ABD yönetiminin İran’ın sunduğu ateşkes teklifini kabul etmemesi, Orta Doğu’daki gerilimin devam edeceği algısını güçlendirdi. Bu karar, özellikle Hürmüz Boğazı üzerinden taşınan petrol ve doğal gaz akışına ilişkin endişeleri artırdı.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın karşı teklifini “kabul edilemez” olarak değerlendirdi. Taraflar arasındaki görüşmelerde Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ve nükleer program başlıklarında anlaşmazlıklar sürdü.
Petrol piyasalarında jeopolitik risk primi, ABD-İran ateşkes sürecindeki tıkanıklıkla birlikte yükseldi. Arz kesintisi endişeleri, Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) küresel petrol arzına ilişkin uyarılarıyla desteklendi.
ABD’de nisan ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) yıllık bazda yüzde 3,8 artarak Mayıs 2023’ten bu yana en güçlü yükselişini kaydetti. Enerji ve gıda fiyatlarındaki artış, enflasyonun ana bileşenleri oldu.
Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) de maliyet enflasyonu endişelerini artırdı. Nisan ayında ÜFE aylık bazda yüzde 1,4, yıllık bazda ise yüzde 6 ile Aralık 2022’den bu yana en yüksek seviyeye çıktı.
Yüksek enflasyon verileri, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz indirimlerine yönelik beklentilerin ötelenmesine neden oldu. Bu durum, faiz getirisi olmayan altın gibi değerli metallerin cazibesini azalttı.
ABD Senatosu’nun Kevin Warsh’ı Fed Başkanlığına onaylaması, para politikasına ilişkin belirsizlikleri fiyatlamaların merkezinde tuttu. Analistler, Warsh’ın göreve gelmesiyle Fed’in iletişim stratejisinin değişebileceğini belirtti.
ABD Başkanı Donald Trump’ın üst düzey iş insanlarından oluşan heyetle Pekin’e gitmesinin ardından Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile gerçekleştirdiği zirve, emtia piyasalarında önemli etkiler yarattı. Zirve, enerji ve tarım fiyatlamaları üzerinde belirleyici oldu.
Beyaz Saray, zirve bildirgesinde iki tarafın Hürmüz Boğazı’nın enerji akışını destekleyecek şekilde açık kalması gerektiği konusunda mutabık kaldığını belirtti. Bu açıklama petrol ve doğal gaz fiyatlarında kısa süreli geri çekilmeye neden oldu.
Trump, Çin’in soya fasulyesi, enerji ve uçak alımını artırmayı kabul ettiğini duyurdu. Çin Ticaret Bakanlığı da tarife indirimleri ve tarife dışı engellerin azaltılması yoluyla tarımsal ticareti artırma konusunda ön mutabakat sağlandığını açıkladı.
Değerli metaller, haftayı ABD’de açıklanan enflasyon verilerinin ardından Fed’in para politikasına ilişkin beklentilerin yeniden şekillenmesiyle düşüşle tamamladı. Yüksek enflasyonun faiz indirimi sürecini öteleme ihtimali, altın gibi varlıkların cazibesini azalttı.
Gümüşün ons fiyatı, hem değerli metal hem de sanayi metali özelliği nedeniyle satış baskısından en fazla etkilenen ürün oldu. Dolar endeksindeki güçlenme ve sanayi talebine yönelik zayıflama beklentileri, gümüş fiyatını baskıladı.
Bu gelişmelerle birlikte değerli metallerde ons bazında fiyatlar; gümüşte yüzde 5,5, paladyumda yüzde 5,2, altında ve platinde yüzde 3,8 geriledi. İsviçre bankası UBS’in gümüş piyasasında daha küçük açık beklentisi de fiyatlar üzerinde etkili oldu.
Baz metallerdeki fiyatlamalarda jeopolitik arz riskleri ve Çin talebine ilişkin beklentilerle karışık bir seyir izlendi. Hafta boyunca Hürmüz Boğazı’na ilişkin belirsizlikler, bölgedeki lojistik akışlara yönelik riskleri artırdı.
ABD’de açıklanan enflasyon verileri, Fed’in faiz indirimine ilişkin beklentileri zayıflatarak haftanın son kısmında sanayi metalleri üzerinde baskı oluşturdu. Alüminyumda Körfez Bölgesi’ndeki üretim kapasitesine yönelik riskler öne çıktı.
Bakır fiyatları hafta içinde Hürmüz kaynaklı sülfürik asit ve sülfür arz darlığına ilişkin endişelerle destek buldu. Ancak ABD enflasyon verilerinin ardından kazançlarını sınırladı.
Baz metallerde tezgah üstü piyasada bu hafta libre bazında fiyatlar; çinkoda yüzde 2,6, alüminyumda yüzde 1,9, kurşunda yüzde 0,3 ve bakırda yüzde 0,1 artarken, nikelde yüzde 1,9 geriledi.
Enerji emtialarındaki fiyatlamalarda Hürmüz Boğazı’na ilişkin belirsizlikler, ABD-İran ateşkes sürecindeki tıkanma ve küresel arz endişeleri etkili oldu. ABD Başkanı Donald Trump’ın açıklamaları jeopolitik risk primini artırdı.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), küresel petrol arzının 2026’da günlük 3,9 milyon varil düşeceğini bildirdi. Körfez üretiminin savaş öncesi seviyenin altında kalması ve küresel envanterlerdeki erime, fiyatları destekledi.
Doğal gaz piyasasında depolama verileri, sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ihracat tesislerindeki bakım süreci ve Hürmüz kaynaklı küresel LNG arz endişeleri öne çıktı. ABD doğal gaz depoları artış gösterse de toplam stoklar beş yıllık ortalamanın üzerinde kaldı.
Hürmüz Boğazı’ndaki jeopolitik gerilim küresel LNG piyasasında sıkışıklığı artırdı. Haftalık bazda doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı yüzde 7,4, Brent petrolün varil fiyatı da yüzde 7,4 arttı.
Tarım emtialarında hafta içinde karışık bir seyir izlenirken, ABD-Çin tarımsal ticaretinin genişletilmesine yönelik mesajlar piyasaları etkiledi. Çin Ticaret Bakanlığı, tarafların tarife indirimleri konusunda mutabakat sağladığını açıkladı.
Analistler, ticaret geriliminin azalabileceğine yönelik iyimserliğin tarım emtia piyasalarını desteklediğini belirtti. Ancak Çin’in ihtiyacını büyük ölçüde Brezilya’dan karşılamaya devam etmesi, kalıcı etkinin sınırlı kalabileceğini ifade etti.
Chicago Ticaret Borsası’nda kile başına fiyatlar pirinçte yüzde 3,4 ve buğdayda yüzde 2,7 artarken, mısırda yüzde 3,4 ve soya fasulyesinde yüzde 2,6 geriledi. Şeker yüzde 0,6 artarken, pamuk yüzde 5,2 ve kahve yüzde 3,3 düşüş gösterdi. Kakao ton başına fiyatı da haftayı yüzde 3,6 düşüşle tamamladı.
