ODTÜ’nün Öncülüğünde Karadeniz’in “Dijital İkizi” Oluşturuldu

Avrupa Birliği ve Cumhurbaşkanlığı Tarafından Desteklenen Proje

Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) Deniz Bilimleri Enstitüsü tarafından yürütülen proje kapsamında, 5 ülkenin iş birliğiyle Karadeniz’in “dijital ikizi” hayata geçirildi. Avrupa Birliği (AB) destekli “Karadeniz’de Dirençli Ekosistemlerde Mavi Büyüme Gelişimi için Araştırma ve İnovasyon Projesi” ve Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı tarafından desteklenen proje, Karadeniz’in ekosistemini ve iklimini araştırmayı amaçlıyor.

Dijital İkizin Hazırlanma Süreci ve Özellikleri

ODTÜ Deniz Bilimleri Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Barış Salihoğlu’na göre, dijital ikiz, karada ve denizlerde belirlenen bölgelerdeki verileri bir araya getiren sayısal bir modeldir. Sistem, denizlerdeki çevresel değişimlerin, iklim senaryolarının ve insan faaliyetlerinin etkilerini taklit ederek karar vericilere yol göstermeyi amaçlamaktadır.

Karadeniz için oluşturulan dijital ikiz, doğanın bütünleşik sayısal modeli olarak tanımlanmaktadır. Bu model, denizlerin fiziksel, kimyasal ve biyolojik özelliklerini yansıtarak farklı senaryoları test etmeyi ve gelecekteki etkileri önceden değerlendirmeyi sağlamaktadır.

30’dan Fazla Ulusal ve Uluslararası Ortaklık

Proje, ODTÜ’nün yanı sıra 30’dan fazla ulusal ve uluslararası ortağın katkısıyla hayata geçirilmiştir. Bu sayede, farklı disiplinlerin bir araya gelerek bütüncül bir yaklaşımla Karadeniz’in dijital ikizi oluşturulmuştur.

İleri Teknoloji ve Yapay Zeka Destekli Karar Mekanizmaları

Karadeniz’in dijital ikiz sistemi, iklim senaryoları, biyokimyasal ve ekolojik modeller, fiziksel okyanus ve balıkçılık etkisi modellerini içerirken, yapay zeka teknikleriyle desteklenerek daha hassas karar mekanizmaları oluşturulmuştur. Bu sayede, sürdürülebilir deniz kullanımı hedefiyle 2050’ye kadar bölgesel kalkınmanın ekosistemle nasıl dengelenebileceği test edilmiştir.

Geleceğe Yönelik Bilimsel Öngörüler

Karadeniz’in dijital ikiz sistemi, Türkiye’nin kıyılarında yaygın olan akuakültür ve mavi biyoteknoloji gibi ekonomik faaliyetlerin ekosisteme zarar vermeden nasıl yapılabileceğini test etmektedir. Bu sistem, bilimsel verileri kullanarak geleceğe yönelik öngörüler elde etmeyi amaçlamaktadır.

Bölgesel ve Avrupa Ölçeğinde Örnek Bir Sistem

Karadeniz’in dijital ikiz sistemi, kamu kurumları, akademisyenler ve sektör temsilcilerine kendi senaryolarını oluşturarak etkileri görselleştirebilecekleri bir portal sunmaktadır. Bu sayede, sadece bölgesel değil, aynı zamanda Avrupa ölçeğinde örnek bir sürdürülebilir deniz yönetimi modeli ortaya çıkmaktadır.