Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, amatör denizciliği canlandırmak için hem 47 milyon liralık dev bir destek paketi açıkladı hem de sektördeki kuralları “Özel Teknelerin Donatımı ve Özel Tekneleri Kullanacak Kişilerin Yeterlikleri Hakkında Yönetmelik” ile baştan yazdı. Bu yeni dönemde denizler, hem daha güvenli hem de daha ulaşılır olacak.
Deniz tutkunlarının yüzünü güldürecek haberler Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’ndan geldi! Amatör denizciliği, sadece bir hobi olmaktan çıkarıp, daha bilinçli ve yaygın bir kültür haline getirmek için kolları sıvayan Bakanlık, hem cömert bir bütçe ayırdı hem de yepyeni bir yönetmelikle denizlerdeki yaşamı yeniden düzenledi.
Bakan Uraloğlu, yaptığı açıklamalarda amatör denizcilik uygulamalarının artık çok daha sistemli ve bilinçli bir yapıya kavuştuğunu vurguladı. Vatandaşların denizle buluşmasını kolaylaştırmak, bu eşsiz kültürü güçlendirmek ve farkındalığı artırmak adına teorik, online ve pratik eğitimlerin hız kesmeden devam ettiğini belirtti. Özellikle teknelerdeki uygulamalı eğitimler sayesinde, denizciliğin giderek daha geniş kitlelere yayıldığını görmek mümkün.
Türkiye Yelken Federasyonu ile Denizcilik Genel Müdürlüğü arasındaki verimli iş birliği, yelken sporuna adeta bir soluk getirdi. 2025 yılı için elde edilen tam 47 milyon liralık dev gelir, ülkenin dört bir yanındaki 80 yelken kulübü arasında paylaştırıldı. Bu kaynak, kulüplerin altyapı ve ekipman ihtiyaçlarından, amatör denizcilik faaliyetlerinin geliştirilmesine kadar pek çok alanda kullanılacak. Yani denizlere gönül verenler için daha modern tesisler, daha iyi ekipmanlar kapıda!
Eğitimler sadece maddi destekle kalmıyor, aynı zamanda sayısal olarak da rekor kırıyor. Uygulamalı eğitimler 2023’ten bu yana yüzde 44 gibi şaşırtıcı bir artışla 2025’te 27 bin 879 kişiye ulaştı. Sadece 3 yılda, tam 22 ilde ve 80 farklı noktada verilen eğitimlerle 70 binden fazla kursiyere dokunuldu ve bunların 66 binden fazlası belgeli birer amatör denizci oldu. Bu rakamlar, Türkiye’nin bir deniz ülkesi olduğunu bir kez daha kanıtlar nitelikte.
17 Ocak’ta Resmi Gazete’de yayımlanan “Özel Teknelerin Donatımı ve Özel Tekneleri Kullanacak Kişilerin Yeterlikleri Hakkında Yönetmelik”, amatör denizcilik dünyasında adeta bir milat niteliğinde. Bakan Uraloğlu’nun ifade ettiğine göre, bu yönetmelik belge türlerinden cezalara, eğitim süreçlerinden denklik esaslarına kadar birçok kritik başlıkta yepyeni kapılar aralıyor.
Yeni düzenleme ile artık tek tip “Amatör Denizci Belgesi” (ADB) dönemi sona eriyor. Artık “ADB 10”, 10 metreye kadar özel tekneler için geçerli olacakken, “ADB 24” ise 24 metreye kadar özel tekneler için kullanılacak. Bu sayede, tekne boyuna göre bir yetki sistemi devreye girerek amatör denizciliğe daha fazla disiplin getiriliyor. Mevcut belge sahiplerinin hakları elbette korunuyor; ancak belgelerinin geçerliliğini sürdürebilmesi için 5 yıl içinde tek sefere mahsus teorik bir eğitim almaları gerekecek. Bu, denizdeki güncel bilgilerin tazelenmesi için önemli bir adım.
Yönetmelik, “özel yat” kavramına da ilk kez net bir tanım getirdi. Artık 24 metreden büyük, kamaralı ve özel kullanıma yönelik yatlar da denetim ve personel donatımı açısından ticari yatlarla benzer kurallara tabi tutulacak. Bu sayede denizlerdeki seyir emniyeti katlanarak artacak ve can güvenliği güvence altına alınacak.
Yeni yönetmelik beraberinde birçok pratik yeniliği de getiriyor:
Bakanlık, bu köklü değişikliklerin sorunsuz bir şekilde hayata geçmesi için yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihini 6 ay erteledi. Bu süre, hem dijital sistemlerin uyumunu sağlayacak hem de tüm paydaşlara adaptasyon için nefes aldıracak.
Abdulkadir Uraloğlu, denizciliği sadece bir ekonomik faaliyet değil, aynı zamanda derin bir kültür olarak gördüklerinin altını çizdi. Bugünün amatör denizcisi olan çocuk ve gençlerin, gelecekte Türk denizcilik sektörüne nitelikli birer insan kaynağı olarak katılacağına olan inancını dile getiren Bakan, bu vizyonla eğitimleri daha da yaygınlaştıracaklarını belirtti. Mavi vatanımızda denizle iç içe yaşayan, bilinçli ve donanımlı nesiller yetiştirmek adına atılan bu adımlar, Türkiye’nin denizcilik geleceği için paha biçilmez bir miras oluşturuyor.
